|
|---|
| استان | سیستان و بلوچستان
| | شهر | زاهدان | | زبان رسمی | فارسی، بلوچی | | مساحت |
| | |
| |
|  |
| اطلاعات کلي
|
|---|
- استان سيستان و بلوچستان
موقعيت جغرافيايي
استان سيستان و بلوچستان با وسعتي حدود صد و هشتاد و هفت هزار و پانصدو دو كيلومتر مربع، در جنوب شرقي ايران و در مختصات جغرافيايي بيست و پنج درجه و سه دقيقه تا سي و يك درجه و بيست و هشت دقيقه عرض شمالي و پنجاه و هشت درجه و چهل و هفت دقيقه تا شصت و سه درجه و نوزده دقيقه طول شرقي واقع شده است.
اين استان پهناور در سمت شرق با كشور پاكستان نهصد كيلومتر و با كشور افغانستان سيصد كيلومتر مرز مشترك دارد؛ در قسمت جنوب با درياي عمان به طول تقريبي دويست و هفتاد كيلومتر مرز آبي دارد و از قسمت شمال و شمال غرب با استان خراسان به طول صد و نود كيلومتر و در قسمت غرب با استان كرمان به طول پانصد و هشتاد كيلومتر و با استان هرمزگان به طول صد و شصت و پنج كيلومتر همجوار است.
استان سيستان و بلوچستان به لحاظ وسعت از بزرگترين استانهاي كشور است و پس از استان خراسان در رتبه دوم قرار دارد. اين استان از دو ناحيه سيستان و بلوچستان تشكيل يافته است كه از لحاظ طبيعي با يكديگر كاملاً متفاوتند.ناحيه سيستان هشت هزار و صد و هفده كيلومتر مربع، در قسمت شمالي اين استان قرار دارد و حوزه مسطح و مسدودي است كه از آبرفتهاي دلتاي قديمي و فعلي رود هيرمند تشكيل شده است.
ناحيه بلوچستان به مساحت صدو هفتاد و نه هزار و سيصد و هشتاد و پنج كيلومتر مربع منطقه وسيع كوهستاني است كه حد شمالي آن كوير لوت و حد جنوبي آن درياي عمان است.مرزهاي طولاني آبي و خشكي استان با كشورهاي افغانستان، پاكستان و كشورهاي حوزه خليج فارس، موقعيت ويژهاي را به آن بخشيده و سبب ايجاد شرايطي خاص شده است. چندگانگي و تنوع مذهبي، گويشهاي مختلف و نمود تعلقات قومي و قبيلهاي از ديگر ويژگيهاي اجتماعي اين استان است.
بر اساس آخرين تقسيمات كشوري استان سيستان و بلوچستان داراي هشت شهرستان است. شهرستانهاي آن عبارتند از: ايرانشهر، چابهار، خاش، زابل، زاهدان، سراوان،سرباز و نيك شهر.
آب و هوا
آب و هواي استان از نوع آب و هواي بياباني است .دركليه شهرهاي استان حداكثر دماي سالانه بالاي 040 درجه سانتيگراد است. اين مقدار در تيرماه در ايرانشهر به 051 درجه سانتيگراد ميرسد حداقل دماي استان در آذر و دي ماه است. سردترين شهرستان اين استان زاهدان و گرمترين آن ايرانشهر است.
رودخانهها
1- رودخانه باهوكلات: اين رودخانه پرآبترين رود اين شهرستان ميباشد.
2- رود بمپور: از ارتفاعات شرقي ايرانشهر سرچشمه ميگيرد و عامل اساسي فعاليتهاي كشاورزي در ناحيه ايرانشهر بمپور است.
3- رود كاجو: اين رودخانه دائمي است و از شمال قصرقند جريان مييابد.
4- رودخانه كارواندر: از شعبات اصلي رودخانه بمپور است كه تاروستاي كارواندر داراي آب جاري دائم است مازاد آب آن در اين محل در بستر رودخانه فرو ميرود و در پائين دست رودخانه مخصوصاً درمحل دامن در آغاز دشت ايرانشهر مجدداً از زيرزمين خارج ميشود و همراه با چند شاخه كوچك به رود بمپور ميپيوندد.
پوشش گياهي:
جنگلهاي طبيعي اين استان مانند جنگلهاي ناحيه شمالي و يا غرب ايران به صورت انبوه و متراكم نيست و اغلب به طور پراكنده و به اصطلاح لكهاي در مناطقي از چابهار به طرف كنارك در مسير جاده و در مسير روستاهاي حوتك و كهيري به طرف ناحيه زرآباد نشانههايي از جنگلهاي كهور و گز ديده ميشود.
از مجموع 18 ميليون هكتار وسعت كل استان حدود 8/11 ميليون هكتار آنرا مراتع و جنگلهاي پراكنده تشكيل داده است از اين مراتع حدود 4 ميليون واحد دامي است حدود 5/1 ميليون هكتار از مراتع استان از نظر كيفي و كمي در وضعيت نسبتاً مناسبي قرار دارند.
تنوع گونههاي مرتعي نسبتاً زياد بوده و تاكنون 250 گونه مهم مرتعي مورد شناسايي قرار گرفته كه نشان دهنده غني بودن مراتع از نظر گونه ميباشد. گونههاي مهم عبارتند از: گون،درمنه ، گراسها،جگن،ني،قيچ،شور، اسفناج، وحش، يونجه
آثار و بناهاى تاريخى
مهمترين آثار باستانى و بناهاى تاريخى سيستان عبارتند از: رام شهرستان، زاهدان كهنه، شهر باستانى زرنج، شهر سابورى شاه، كندرك، شهر سوخته و ....
منطقه بلوچستان:
شهرستان ايرانشهر
قلعه قديمى ايرانشهر، قلعه بمپور، تپههاى قديمى و باستانى (دامن، محترم آباد، پيپ، فيروزآباد، راسك، مسكوتان).
شهرستان چابهار
آثار شهر تيس، مقبره سيد غلام رسول، چاه باستانى پلان، قلعه نوشيروان، قصر قند، تپه جادختران.
شهرستان سراوان
تپه هاى باستانى، قلاع، (دزك، كوهك، سيب، گشت، زابلى) - درخت كهنسال سرو سرجو.
جاذبه های توریستی چابهار
درجنوب شهرچابهار به دلیل موقعیت منحصر به فرد آن که تنها بندر اقیانوسی کشوراست منطقه ای وجود دارد که به ساحل صخره ای (دریای بزرگ) معروف است منظره برخورد موج و صخره و ارتفاع آب که گاه تا پنج مترمی رسد پس از برخورد با صخره های بلند اوج می گیرد انواع خرچنگها و لاک پشتهایی که در روی صخره ها همبازی موج اقیانوس و جدال موج وصخره اند و نسیم روح بخشی که در موج می پیچید و همه وهمه جلوه های نابی از طبیعت شاعرانه را به تصویر می کشند که هر بیننده ای را با شعر و ترانه پیوند می دهد. با پیشروی آب دریا فرسایش رسوبی سواحل دریای عمان به ویژه قسمتهای جنوبی شهرستان چابهار از چشم انداز بدیعی برخورداراست که به عنوان یکی از دیدنی ترین سواحل جنوبی ایران مانند آکواریوم طبیعی با انواع ماهی است این چشم اندازخارق العاده از چابهار تا گواتر امتداد دارد.
1- تالاب لیپار
در 15 کیلومتری شهر چابهار و در مسیر جاده ساحلی چابهار - گواترودر تنگه ای صخره ای مشرف به دره های سبز و زیبا، آبگیری به طول 13 کیلومتر ایجاد شده که آبهای سرگردان اطراف را در خود جمع کرده است در این ابگیر گونه های مختلف بوته ها و درختچه های گز و چش با چشم اندازهای زیبا دیده می شود. وجود پرندگانی چون لک لک طاووسک ،تیهو ،حواصیل سفید و خاکستری،زیبایی آن را دوچندان کرده است.
2- ارتفاعات فرسایش یافته
اشکال زیبا و طبیعی در برخی ارتفاعات که عوامل طبیعی آنها را به اشکال مختلف مبدل ساخته بسیار جالب و تماشایی است این رشته ارتفاعات بیشتر در مسیر جاده ساحلی چابهار- گواتر و چابهار – کهیر و چابهار - ایرانشهر به صورت پراکنده به چشم می خورد.
3- گل فشان
درشمال غرب چابهار و در 20 کیلومتری روستای کهیر در مسیر تنگ گالک یک پدیده منحصر بفرد بنام گل فشان وجود دارد که نظیر آن فقط در 3 نقطه دیگر جهان دیده شده است و همواره از دهانه آن گل سرد طوسی رنگی تراوش می کنداین پدیده که به مرورزمان به یک تپه بلند تبدیل شده باپرتاب گل و متصاعد شدن گاز ازژرفای زمین نظر هر بیننده را به خود جلب می کند در اطراف آن هیچ گلی هیچ گیاهی رشد و نمو نمی کند.
4- روستای قدیمی تیس
روستای تیس در 9 کیلومتری شمال بندر چابهار و در دهانه خلیج چابهار قرار گرفته است در آثار مورخین سده های نخستین اسلامی از جمله مقدسی مورخ سده چهارم هجری از بندرتزیا تسی به عنوان بندر کوچک اما پر رونق و آباد یاد شده است که در مسیر راه دریایی کرانه های جنوبی ایران قرار گرفته و همچنین مرکز تجارت شکر ایالت مکران و گندم سیستان به شمار می رفته است.مناره سفید مسجد جامع تیس نیز نظرهربیننده ای راازدور به آن مکان می کشاند.
5- قلعه پرتغالیها
این قلعه در فراز تپهای مشرف بر جاده چابهار - تیس و در 6 کیلومتری شهر چابهار واقع شده است قلعه به ابعاد 59×34متر ساخته شده و مصالح به کار گرفته در ان آجر ، سنگ، گچ وساروج است.در ورودی در
قسمت شرق واقع شده است .قلعه دارای هشتی بزرگ با اتاقهای بسیار و ایوان اختصاصی ، آب انبار ،برج دیدبانی، چاه آب و..می باشد.آثار 2 برج دیدبانی بر بالای قسمت شاه نشین دیده می شود که 2 برج بصورت یک اتاق ایوان دار بر روی حجمی مکعب شکل پی سازی شده است . این برج احتمالا علاوه بر دیدبانی به صورت چراغ دریایی مورد استفاده بوده است.قدمت این قلعه به دوره اسلامی می رسد.
6- آرامگاه سید غلام رسول
این اثر فرهنگی ،تاریخی و مذهبی،در حاشیه ضلع غربی چابهار و با ارتفاع و گنبد بلند قرار گرفته است که در حدود 800 سال از قدمت آن می گذرد نمای بیرونی گنبد درروی بام 6 مناره کوتاه دارد که با گچ بریهای ساده به به شکل نیم دایره پی درپی قرار گرفته است.محراب و طاق نماهای آرامگاه دارای تزیینات جالبی است که با گچ اندود شده است همچنین نقاشیهایی از گل درروی دیوارهای محراب به صورت نقش برجسته جلب توجه می کند . برروی دیوارهای جانبی آرامگاه تزئینات هندسی و نقاشی های جالبی و جود دارد فرم نقاشیها وآثار داخلی آرامگاه مربوط به معماری دوره صفوی است.
7- تمساح پوز کوتاه
تمساح پوز کوتاه بر جسته ترین موجود حیات وحش چابهار محسوب می شود که درطبیعت این منطقه زندگی می کند . بخشی از زیستگاه اصلی این تمساح که محلی ها ان را گاندو می نامند در شهرستان چابهار و بخش دیگری درمحدوده شهرستان سربازقرار دارد.این تمساح که نادرترین انواع تمساح در جهان است در رودخانه سرباز زندگی می کند.
|
| | | | | | | | صنايع دستي و سوغاتي
|
|---|
متن متن |
| | | |
|